Leefvervoer: vervoer voor persoonlijke doeleinden

Ik vind mijn rolstoel geen belemmering. Ik zeg altijd maar: het is net als de hele dag op je skates of op je skateboard rijden. Het enige verschil is dat ik mijn ´skates´niet uit kan trekken.
Dave is 19 jaar, heeft een dwarslaesie en doet aan
rolstoelskaten.

De gemeente is verantwoordelijk voor vervoersvoorzieningen die nodig zijn voor het leven van alle dag. Dit wordt ook wel leefvervoer genoemd en hier valt al het vervoer onder voor mensen met een beperking die nodig zijn voor persoonlijke activiteiten zoals op bezoek gaan, winkelen, uitgaan en sporten. Het gaat hierbij dus niet om vervoer van en naar het werk of school.

Voorwaarde voor aanvraag is dat de vervoersvoorziening 'adequaat' moet zijn. Dat wil zeggen dat je er in jouw situatie mee uit de voeten kunt. Deze voorzieningen vallen onder de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) en kan je aanvragen bij het Wmo-loket van je gemeente.


Algemeen gebruikelijke voorzieningen

Algemeen gebruikelijke voorzieningen krijgt je niet vergoed uit de Wmo. Dit zijn voorzieningen waarover je ook zonder je handicap of beperking zou kunnen beschikken, of voorzieningen die aangepast niet veel duurder zijn. Een voorbeeld hiervan is een fiets met een hulpmotor.

> Naar boven  


Openbaar vervoer 

Al je mobiel bent, geeft je dat vrijheid, maakt niet uit of het per taxi, bus of tram is.

Openbaar vervoer is personenvervoer dat openbaar toegankelijk is, dat wil zeggen dat iedereen die dat wil van de vervoerdienst gebruik kan maken. Openbaar vervoerders hebben dan ook een vervoersplicht die hen dwingt iedereen die daar om vraagt tegen het geldende tarief te vervoeren. Dit in tegenstelling tot particulier vervoer, waar de eigenaar van het vervoermiddel beslist wie wel en niet mee mag. Bij openbaar vervoer gaat het o.a. om de trein, tram, metro, bus of een veerboot.

Als je een chronische aandoening en/ of lichamelijke beperking hebt dan kan het betekenen dat het Openbaar vervoer niet goed toegankelijk voor je is. Reis je met de trein, dan is het handig om te weten dat de NS je kan helpen bij het in-, uit- en overstappen, ook wel assistentieverlening genoemd. Je kunt assistentie aanvragen bij de NS of bij Valys. Meer informatie kan je krijgen op de NS-stations of via www.ns.nl

Kan je niet helemaal zelfstandig reizen dan kan je bijvoorbeeld een OV-Begeleiderskaart aanvragen. Met zo’n OV-Begeleiderskaart reist één begeleider gratis met je mee. De kaart staat op jouw naam dus je kunt met verschillende begeleiders reizen. Je kunt de kaart gebruiken in treinen, metro's, trams en bussen.  

Als je de kaart aanvraagt moet een onafhankelijke keuringsarts beoordelen of je in aanmerking komt voor een OV-Begeleiderskaart.

Kijk voor de voorwaarden en het aanvragen op de website van de NS

> Naar boven 


Collectief vraagafhankelijk vervoer (regionaal)

Een deeltaxi wil jou niet midden in de nacht komen ophalen als je eens bent wezen stappen, daarom haalt mijn pa me op.

De meeste mensen worden door de gemeente doorverwezen naar collectief vraagafhankelijk vervoer of kortweg collectief vervoer. Het is een speciale vorm van openbaar vervoer ook wel bekend als de regio taxi. Een taxi voor een prijs die tussen die van het gewone openbaar vervoer en de taxi ligt. De regio taxi haalt je op bij de voordeur en brengt je tot de deur van je bestemming. De regio taxi is voor iedereen beschikbaar maar is speciaal ingericht voor reizigers die niet zo goed ter been zijn. Heb je een lichamelijke beperking dan kan de gemeente in het kader van de Wmo deze voorziening verstrekken. Je krijgt dan bijvoorbeeld een geldelijke vergoeding of een tegoed aan reiszones. Ook kan je dan vaak verder reizen (tot 5 zones) dan mensen die geen aanspraak kunnen maken op de Wmo. De vervoermiddelen en voorwaarden kunnen per gemeente verschillen. Als je buiten de regio moet zijn dan kan je terecht bij Valys.

Omdat je het vervoermiddel vaak deelt met andere reizigers, die een andere bestemming kunnen hebben is het niet altijd mogelijk van te voren je precieze reistijd te bepalen.

> Naar boven 


Individueel vervoer

Een taxi moet ik eerst reserveren en wanneer ik een terugrit reserveer, zit ik aan die tijd vast’.

Bij individueel of besloten vervoer wordt het vervoermiddel ingezet voor de specifieke vervoerswens van één reiziger of groep van reizigers. Het kan een uitkomst zijn als je meerdere beperkingen hebt, waardoor collectief vervoer niet (meer) mogelijk is. Sommige mensen kunnen om medische redenen geen gebruik maken van het collectief vervoer. Bijvoorbeeld omdat iemand angstig wordt in een te kleine ruimte met veel mensen, een allergie heeft of permanent moet worden beademd. Ook mensen die voor elke verplaatsing buitenshuis aangewezen zijn op hulp van anderen, hebben weinig tot niets aan het collectief vervoer.

> Naar boven 


Valys (boven regionaal vervoer)

Op familiebezoek of een dagje erop uit? Als je moeilijk loopt, in een rolstoel zit of een andere beperking hebt, is dat met alleen het openbaar vervoer misschien niet goed te doen. Voor korte afstanden is er in veel plaatsen een regiotaxi. En als je verder van huis wilt, is er Valys. Lees meer >

> Naar boven 


Individuele verplaatsingshulpmiddelen

Hulpmiddelen bij het verplaatsten die worden verstrekt door de gemeente (Wmo) zijn bijvoorbeeld rolstoelen, een scootmobiel, aangepaste fiets, open of gesloten buitenwagen of een invalidenvoertuig.

Al eens een rolstoel uitgezocht?
Bron: http://www.jackies.nl/page/Moov-n

Eens een rolstoel uitgezocht? Kon je toen zelf beslissen welke het precies ging worden? Helaas is dat vaak niet het geval. Je kunt 'kiezen' uit één model. Of misschien twee.

Een rolstoel krijg je vergoed van de gemeente waar je woont. Daar moet je dus ook een aanvraag indienen. Gemeenten hebben vaak contracten met bepaalde leveranciers. Helaas is de keus voor jou daarom nogal eens beperkt en zit die superstoel die jij wilt er niet bij. Toch kan je best nog wat doen om te voorkomen dat je in een rolstoel belandt waar je je niet prettig in voelt!

  1. Ga zelf op zoek naar een geschikte stoel. Vraag informatie bij verschillende leveranciers. Vaak kan je ook komen kijken en stoelen uitproberen. Eén keer per jaar is er in Utrecht een beurs (Support of Medica) met alles op het gebied van hulpmiddelen. Als je een (nieuwe) stoel nodig hebt ga daar dan heen. Alles staat er bij elkaar en je kunt alles gelijk uitproberen.
  2. Ga bij jezelf na wat je belangrijk vindt! Moet de stoel vooral snel gaan? Of moet hij vooral stevig zijn omdat je ook door het bos wilt scheuren? Of is wendbaarheid belangrijk omdat je er ook mee wilt dansen? Schrijf alles op, van belangrijk naar minder belangrijk .
  3. Vraag je revalidatiearts je te helpen bij de aanvraag van de stoel die jij wilt hebben. Samen met de ergotherapeut stel je een pakket van eisen op (met je eigen lijstje erbij!). Deze stel je in een brief op, daarbij doe je een voorstel van de stoel die hieraan voldoet. Geef eventueel ook aan waarom andere (meer standaard) stoelen niet voldoen.
  4. Je kunt de gemeente ook vragen om de rolstoel niet 'in natura' te verstrekken, maar het geld aan je te geven in de vorm van een PGB (Persoonsgebonden Budget).  Je kunt dan gaan winkelen en eventueel zelf bijbetalen. Meer informatie hierover krijg je bij het WMO-loket van je gemeente.
  5. Ook als je stoel niet langer voldoet kun je een nieuwe aanvragen! Je hoeft niet 5 of zelfs 7 jaar met een stoel te doen!
  6. Laat je niet afschepen door medewerkers van de gemeente. Ga desnoods in beroep! Nadeel is dan wel dat alles langer gaat duren.
  7. Om met je stoel te kunnen sporten gelden vaak weer andere eisen. Hiervoor kan je een aparte sportrolstoel aanvragen!

> Naar boven


Parkeren met een beperking

Bij de gemeente kan je ook een gehandicaptenparkeerkaart (voorheen invalidenparkeerkaart) aanvragen. Voor de aanvraag is een medisch onderzoek verplicht, behalve als uit eerder onderzoek al is gebleken dat je aan de voorwaarden voldoet.

Veel gemeenten brengen kosten in rekening voor de aanvraag van een gehandicaptenparkeerkaart. Ook kan de gemeente kosten in rekening brengen voor de medische keuring. Voor meer informatie kan je terecht bij jouw gemeente.

> Naar boven


Wonen in een AWBZ-instelling

Woon je in een door de AWBZ (Algemene Wet Bijzondere Ziekenkosten) gefinancierde instelling, dan vallen de voorzieningen voor persoonlijk vervoer ook onder de Wmo. Hierbij valt te denken aan een scootmobiel voor buiten, een rolstoeltaxivergoeding, etc. 

Meer informatie over de AWBZ vindt je op de website van het Centrum Indicatiestelling Zorg, CIZ www.ciz.nl.

> Naar boven


Inkomensgrenzen voor vervoersvoorzieningen

De gemeente mag inkomensgrenzen stellen bij de verstrekking van vervoersvoorzieningen. De meeste gemeenten verstrekken alleen vervoersvoorzieningen als het inkomen lager is dan anderhalf keer het sociale minimum (de bijstandsnorm). Voor alleenstaanden is deze grens lager dan voor gezinnen, omdat de bijstandsnorm voor hen lager is.

Voor meer informatie kan je terecht bij jouw gemeente.

> Naar boven


Aanvragen van Wmo voorzieningen  

 

Wmo-loket
Veel gemeenten hebben een loket waar je Wmo-voorzieningen kunt aanvragen. Je kunt er informatie over de Wmo krijgen en hulp bij het aanvragen van een voorziening. Bij sommige gemeenten kun je de aanvraag via internet doen.

Hulp bij je aanvraag
Weet je niet goed wat je nodig hebt, of heb je meer voorzieningen nodig? Dan kunt je hulp vragen aan een MEE-organisatie in jouw regio. De hulpverleners van deze organisatie kijken naar je mogelijkheden en helpen je jouw situatie waar mogelijk, te verbeteren.

Regelhulp.nl
Een aantal gemeenten in Nederland is aangesloten bij de website www.regelhulp.nl. Dit is een webloket voor ouderen, gehandicapten en chronisch zieken. Als jouw gemeente deelneemt aan Regelhulp, kan je via regelhulp.nl Wmo-voorzieningen aanvragen of je aanmelden voor een gesprek met een consulent van het Wmo-loket van jouw gemeente. Door het invullen van je postcode kunt je op de website zien of je gemeente hierbij is aangesloten. Je kunt op Regelhulp niet alleen voor Wmo-voorzieningen terecht, maar bijvoorbeeld ook voor verpleging en verzorging uit de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ) of voor een uitkering volgens de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen (WIA).

> Naar boven


Verstrekken van Wmo voorzieningen

Er zijn verschillende manieren waarop de gemeenten voorzieningen uit de Wmo kunnen verstrekken.

1.  Het verstrekken van  een algemene voorziening in de vorm van een collectieve vervoersvoorziening (CVV) tegen gereduceerd tarief

of een individuele voorziening zoals:

2.  een individuele vervoersvoorziening in natura . Hierbij kan het gaan om

  • een al dan niet aangepaste bruikleenauto
  • een al dan niet aangepaste gesloten buitenwagen
  • een scootmobiel
  • een ander verplaatsingsmiddel.

3. een persoonsgebonden budget te besteden aan een individuele vervoersvoorziening in natura

4. een financiële tegemoetkoming in de kosten van een individuele vervoersvoorziening. Hierbij kan kan het gaan om:

  • een aanpassing van de eigen auto
  • gebruik van een bruikleenauto
  • gebruik van taxi of auto
  • gebruik van rolstoeltaxi
  • medisch noodzakelijke begeleiding.

Voorzieningen kunnen verstrekt worden als:

een voorziening in natura of in bruikleen van de gemeente of de leverancier waarmee de gemeente een overeenkomst heeft, zoals een scootmobiel, aangepaste fiets, open of gesloten buitenwagen, invalidenvoertuig, aangepaste buggy, aangepast autozitje of fietszitje voor kinderen.

een tegemoetkoming in de kosten, bijvoorbeeld een taxikostenvergoeding, een quotum strippen voor een collectieve vervoersvoorziening of een vergoeding in de aanpassingskosten van de eigen auto. 

> Naar boven


Zelf rijden

Bron: http://www.jackies.nl/page/Moov-n

Een goede mogelijkheid om van niks en niks en niemand meer afhankelijk te zijn is zelf te rijden. Dat moet natuurlijk wel kunnen en je moet eerst een rijbewijs halen. Er kan tegenwoordig heel veel aangepast worden aan een auto. Dus... waarschijnlijk kan het!

Maar het is wel handig om te weten wat je moet doen voor een rijbewijs.
Zo maar les gaan nemen, is wel wat lastig, want misschien moet je speciale aanpassingen hebben. Er zijn rijscholen die dat allemaal hebben en waar je je kunt aanmelden.

Het CBR heeft een site waarop echt alles staat. Je kunt daar vragen waar een rijschool te vinden is. (http://cbr.nl/1119.pp)

Voordat je gaat lessen, moet je eerst een Eigen verklaring invullen. Als het CBR zegt dat je aan de slag kan, ga je les nemen. Het hele stappenplan staat ook op de site van het CBR (http://cbr.nl/4398.pp)

Een rijbewijs halen is voor iedereen duur. Voor jou helemaal, want je moet in een speciale auto lessen. Als je werkt of studeert, betaalt het uwv die lessen. En misschien ook de aanpassingen aan je auto straks. Wie niet werkt of studeert, moet het op een andere manier oplossen. Gemeenten willen soms een vergoeding geven. Maar dat doen ze niet altijd. Effe bellen of mailen dus, voordat je begint met lessen!

> Naar boven