» Ga direct naar de lijsten van het Ready Steady Go programma.

Doel

Jongeren met een (chronische) aandoening en hun ouders helpen ontdekken hoe de jongere zelfstandiger kan worden in de zorg. Deze ontdekking is gericht op verschillende domeinen in het leven en vindt plaats door planmatig aandacht te besteden aan zelfmanagement en participatiethema’s. Hiermee kan de autonomie en de eigen regie van jongeren worden vergroot, worden ouders of verzorgers ondersteund in de opvoeding en verlenen zorgverleners zorg op maat.

Doelgroep

Jongeren met een (chronische) aandoening vanaf 12 jaar tot na de transitie in zorg en hun ouders/verzorgers.

Ontwikkelaars

De Ready Steady Go (RSG) materialen zijn ontwikkeld door de Transition Steering Group onder leiding van Dr. Arvind Nagra, Southampton Children’s Hospital, University Hospital Southampton,UK. De Nederlandse vertaling is gedaan door het onderzoeksteam Op Eigen Benen, Hogeschool Rotterdam. Alle materialen zijn vrij te gebruiken met bronvermelding: www.opeigenbenen.nu/readysteadygo

De ontwikkeling in Nederland is mede ondersteund door FNO Zorg én Perspectief en het Diabetesfonds.

Beschrijving

Het RSG-programma is een nieuw, generiek transitieprogramma dat ingezet kan worden op iedere willekeurige polikliniek. De Nederlandse voorloper hiervan was het Individueel Transitieplan (ITP). Het RSG-programma begint met het uitreiken van een informatiefolder. Daarna worden voor de transfer drie lijsten één voor één behandeld (Ready, Steady, Go). Na de overstap kan er verder worden gewerkt met de lijst Hello. Er worden, samen met de jongere en de ouders, doelen bepaald en afspraken gemaakt. Op die manier worden de jongeren en hun ouders al heel vroeg aan het denken gezet over de volwassenenzorg en het transitieproces, waar ze in de nabije toekomst mee te maken gaan krijgen. Ook kan de voortgang van de jongere op het gebied van zelfstandigheid worden gemonitord.

Deze onderwerpen staan centraal in het programma:

  • Vaststellen en ontwikkelen van kennis over de aandoening en behandeling;
  • Ondersteunen en ontwikkelen van vaardigheden voor eigen regie en vaardigheden voor gedeelde besluitvorming tijdens consulten en daarbuiten;
  • Ontwikkelen van begrip over gezonde leefstijl, seksuele gezondheid en andere leeftijdsspecifieke thema’s;
  • Reviewen van school, – en arbeid gerelateerde toekomstplannen zodat de jongere een ambitieus, maar realistisch plan ontwikkelt;
  • Identificeren van mogelijke psychosociale problemen;
  • Begrijpen wat transitie naar volwassenenzorg inhoudt.

Het RSG-programma begeleidt jongeren, ouders en zorgverleners in het bespreekbaar maken van diverse onderwerpen. En biedt behandelteams de mogelijkheid om tijdens hun begeleiding rekening te houden met de emotionele, lichamelijke en psychosociale veranderingen die jongeren in hun puberteit doormaken (Nagra et. al., 2015). Het zet vooral de jongeren (maar ook ouders) aan het denken over onderwerpen waar sommigen nog nooit over nagedacht hebben (bijvoorbeeld het regelen van voorzieningen, een deelname aan het huishouden, de mate van zelfvertrouwen, het omgaan met emoties, seks en veilig vrijen en hun carrièreplanning). Het programma stimuleert discussies over de noodzakelijke rolverandering tussen ouders en de jongere, waardoor het een ‘gezonde’ zelfstandigheidsontwikkeling bevordert.

Juist het starten van een transitieproces op jonge leeftijd, leidt tot meer kennis en vaardigheden bij jongeren op de lange termijn (Nagra, et.al.,2015).Het programma biedt ruimte voor individuele afstemming, omdat de jongere zelf kan bepalen welke onderwerpen in de generieke vragenlijst voor hem/haar relevant is om te bespreken tijdens een consult. Het kan ook worden afgestemd op het niveau van jongeren en kan zelfs worden toegepast bij jongeren met een leerachterstand (Nagra, et.al.,2015). Daarnaast kan het bijdragen aan lotgenotencontact; vanwege het generieke karakter is er voor de jongere meer mogelijkheden tot het uitwisselen van ervaringen.

Bekijk hier de Nederlandse informatiefilm over Ready Steady Go

Informatiefilm

Domeinen van het RSG-programma

Het RSG-programma bestaat uit een serie van vier opeenvolgende instrumenten, die verschillende levensdomeinen behandelen. De desbetreffende instrumenten zijn korte vragenlijsten voor de jongeren zijn afgestemd op de volgende leeftijdsgroepen, namelijk 12-14, 14-16, 16-18 en 18-25 jaar. In deze vragenlijsten zijn de volgende acht domeinen opgenomen:

  • Kennis; aandoening, behandeling, medisch team en medicatie;
  • Opkomen voor jezelf; zelfstandigheid bij poli afspraken, het stellen van vragen en recht op vertrouwelijkheid, gedeelde besluitvorming;
  • Gezondheid en leefstijl; bewegen, rust, voeding, risicogedragingen en seksualiteit;
  • Dagelijks leven; ADL, huishouden en wonen;
  • School en toekomstplannen; carrièreplanning en werkervaring;
  • Vrije tijd; gebruik openbaar vervoer (mobiliteit) en activiteiten met vrienden;
  • Omgaan met emoties; mate van tevredenheid, omgaan met pesten en erover praten;
  • Overstap naar volwassenenzorg; begrip van transitieproces en kennismaking volwassenenafdeling.

In het instrument voor de ouders zijn de volgende vier domeinen opgenomen:

  • Kennis; medisch team, definitie transitie, hulpmogelijkheden, het aanmoedigen van het belang van eigen verantwoordelijkheid en mogelijke restricties voor het kind;
  • Gezondheid en leefstijl; bewegen, voeding, risicogedragingen en seksualiteit;
  • Het aanmoedigen van zelfstandigheid; ADL, poli bezoeken, privacy, vertrouwelijkheid en financiële zaken;
  • Overstap naar volwassenenzorg; het aanmoedigen van zelfstandigheid bij het maken van vervolgafspraken, herhalingsrecepten en toekomst medisch plan van het kind.

Tips voor een effectieve transitie

  • Begin vroeg;
  • Stel de jongere centraal;
  • Werk systematisch aan zelfstandigheid en zelfmanagement;
  • Betrek de ouders of verzorgers erbij;
  • Besteed aandacht aan alle ontwikkelingstransities (school, werk en wonen);
  • Realiseer continuïteit van behandeling en follow-up;
  • Zorg voor goede coördinatie van de transitie (één aanspreekpunt);
  • Werk samen met de volwassenenzorg (bijvoorbeeld in een transitiepoli);
  • Werk samen in multidisciplinaire teams.

Beschikbaarheid

Wilt u de RSG lijsten implementeren in een elektronisch patiëntendossier? U kunt met ons contact opnemen om de benodigde Word bestanden te verkrijgen.

Informatiefolder voor patiënten en hun ouders

Informatiefolder Ready Steady GO

Handleiding voor professionals

Handleiding voor professionals

Toegang tot alle oorspronkelijke Engelse Ready Steady Go lijsten

Overzicht Engelse lijsten

Goedgekeurde Nederlandse lijsten om digitaal in te vullen en op te slaan

Goedgekeurde Nederlandse lijsten om te printen en handmatig in te vullen

Effect/resultaat

Het RSG-programma is in 2011 geïmplementeerd in het Southampton Children’s Hospital en daarna breed verspreid in de National Health Service ziekenhuizen in Engeland. Afgelopen jaren is er onderzoek gedaan naar de resultaten. Uit onderzoek van Harris, Maddison, McGinnity, Lucas en Nagra (2014) komt naar voren dat het programma een effectief instrument is om de transitie naar volwassenenzorg optimaal te bevorderen. Medische, psychosociale en werk gerelateerde behoeften worden behandeld volgens een gestructureerd maar flexibel plan.

Nagra, et.al. (2015) hebben surveyonderzoek gedaan naar de effecten en ervaringen van jongeren, ouders en zorgprofessionals. Hieruit is naar voren gekomen dat het programma heeft geleid tot kwaliteitsverbetering in de zorg, namelijk: tijdens de consulten werd meer gesproken met de jongere zelf, onderwerpen relevant voor transitie naar volwassenzorg en eveneens moeilijke onderwerpen kwamen beter aan bod en zorgverleners waren in staat om een holistische benadering te hanteren tijdens de zorgverlening.

Een evaluatie, – of effectonderzoek heeft nog niet plaatsgevonden, waardoor daadwerkelijke resultaten nog niet zijn vastgesteld. De eerste uitkomsten van het onderzoek van Nagra et. al. (2015) bieden wel perspectief.

Ervaringen

Hier kunt u een filmpje (Engels) bekijken waar ervaringen van zorgverleners, jongeren en ouders met het originele RSG programma worden gedeeld. In Nederland zijn er nog geen ervaringen gedocumenteerd ten aanzien van RSG.

Verwijzing

Meer informatie?

U kunt contact opnemen via opeigenbenen@hr.nl